Chime Tashi został aresztowany 3 października zeszłego roku. Nieoficjalnym powodem uwięzienia Tybetańczyka jest jego pobyt w Indiach, podczas którego miał mieć kontakt z Dalajlamą. Brakuje jednak konkretnych informacji, co do stawianych zarzutów. W 2005 roku, Chime Tashi, tak jak 51 innych Tybetańczyków został aresztowany podczas próby ucieczki do Indii. Tybetańczycy mogli zostać zwolnieni, jeśli wpłacili odpowiednią kwotę pieniędzy i złożyli przyrzeczenie, że nie dopuszczą się żadnego nielegalnego czynu przez następne pięć lat. Wspomniana ostatnia wyprawa Chime Tashi do Indii okazała się udana, spotkał się z Dalajlamą i wysłuchał Jego nauki. Niestety został uznany za groźnego separatystę i w rezultacie trafił do więzienia, znajdującego się w pobliżu stolicy regionu Lhasa.

Młodzi Tybetańczycy uważają, że nie można cały czas być biernym w postawie wobec chińskich represji. Wielu z nich jest za radykalnymi rozwiązaniami, takimi jak w Palestynie – czyli opierającymi się na zamachach (nawet samobójczych).

To coraz częściej rodzi konflikty na linii Pekin – Lhasa. Pośrednie Sądy Ludowe wciąż często bezpodstawnie skazują młodych Tybetańczyków na wieloletnie kary więzienia, służby bezpieczeństwa aresztują wielu aktywistów i tych przebywających w areszcie poddają torturom. Zdaje się, że żadne powstanie nie ma racji bytu w Tybecie, bo chińska policja i wojsko jest zbyt silna dla nielicznej grupy separatystów. Jak twierdzą organizacje działające na rzecz pokoju, agresja ze strony Tybetu pogrąża ten kraj i sprawia, że Chiny nie myślą nawet o dyplomacji.

14 marca – w dniu drugiej rocznicy protestów w Tybecie (z roku 2008) eurodeputowani na swoich pulpitach w parlamencie postawili małe flagi Tybetu. To symbol jedności i poprawcie wobec starań o demokrację w tamtej części świata. Posłowie parlamentu europejskiego nawoływali także do tego, by wznowić rozmowy z Dalajlamą. Dialog na linii Pekin – Lhasa jest niezwykle potrzebny, bowiem tylko to może sprawić, że Chiny zaprzestaną licznych represji na mieszkańcach Tybetu. Po tygodniu flagi Tybetu w Europarlamencie zniknęły, a posłowie powrócili do swoich codziennych zadań. Czy ten kilkudniowy „pokaz” zmieni cokolwiek w polityce Chin?

Zapewne będzie można to ocenić dopiero za jakiś czas, ale trudno sobie wyobrazić fakt, że apele polityków Europy cokolwiek zmienią w pekińskiej polityce.

Resort kolejnictwa na swej stronie internetowej przedstawił w niedzielę plany, zakładające znaczną rozbudowę działającej od dwóch lat Kolei Tybetańskiej – pierwszego połączenia Pekinu z Lhasą.

Dwie z planowanych obecnie linii biec będą z Lhasy do innych regionów Tybetu a pozostałe cztery zbudowane zostaną w sąsiednich prowincjach na płaskowyżu tybetańskim. Budowa ma zakończyć się w 2020 roku – przekazało ministerstwo, akcentując iż nowe linie kolejowe przyczynią się do zacieśnienia więzi regionu z gospodarką i kulturą chińską.

Kolej Tybetańską oficjalnie uruchomiono 1 lipca 2006 roku – połączyła miasto Golmud z Lhasą. Trasę wytyczono na długości 1142 km. Biegnie przez górskie przełęcze, przeważnie na poziomie 4 tys. metrów n.p.m. Jej najwyższy punkt sięga 5072 m. W ciągu dwóch lat istnienia z połączenia Pekin-Lhasa skorzystało ponad 5,56 miliona pasażerów. Koleją przewieziono też ponad 4 mln ton towarów.

Rząd w Pekinie akcentuje, iż linia nie szkodzi środowisku naturalnemu Tybetu oraz że przyczyni się do szybszego rozwoju gospodarczego regionu. Tybetańczycy z kolei obawiają się, że połączenie przyśpieszy chińską ekspansję na tereny Tybetu, zagrażającą ich tożsamości kulturowej. Zdaniem zagranicznych ekspertów kolej ta ma przede wszystkim ułatwić władzom chińskich eksploatację bogactw naturalnych Tybetu.

Źródło: Gazeta.pl

Obładowany tobołkami pan Yu, właściciel chińskiej restauracji w Lhasie, wbiega zdyszany na peron, choć wcale nie ma potrzeby się tak spieszyć. Pociąg T28, planowy odjazd godzina 8.30, dziś wyjątkowo minimalnie się opóźni. Na dworcu trwa jeszcze ceremonia pożegnania kilkudziesięciu studentów miejscowego uniwersytetu, którzy będą reprezentować region Tybetu w Pekinie jako ochotnicy obsługujący olimpiadę. Błyskają flesze aparatów, dziennikarze zadają ostatnie pytania, a młodzi bohaterowie, wśród nich wesoła okularnica Wang, głośno skandują olimpijskie hasła.

Tymczasem pan Chen – jak przystało na statecznego urzędnika średniego szczebla – od dawna siedzi w swoim przedziale i cierpliwie czeka na odjazd. Przed nami dwie noce i dwa dni podróży, więc kilka minut opóźnienia nie ma znaczenia.

Zanim pan Yu, pan Chen, Wang i ja dotrzemy do Pekinu, musimy pokonać 4065 kilometrów, przejechać ponad 600 mostów i wspiąć się do źródeł rzeki Jangcy 5072 m nad poziomem morza. Nigdzie indziej na świecie kolej nie dociera tak wysoko, jest zatem całkiem naturalne, że o pociągu T28 powstają filmy, a piosenkarze śpiewają o nim piosenki.

Czytaj dalej »

Źródło: Gazeta.pl

Chińscy żołnierze byli w Lhasie widoczni i dawniej, ale teraz, na kilka dni przed rozpoczęciem igrzysk olimpijskich w Pekinie, są już dosłownie wszędzie. Na skwerach całymi godzinami stoją na baczność pod wielkimi parasolami, co wygląda wyjątkowo zabawnie.

Jeśli sam nie przyjdziesz do nich, oni przyjdą do ciebie. Choćbyś zaszył się w najmniejszej uliczce, możesz być pewnym, że za kilkanaście minut ich zobaczysz.

Karma przybywa tu szukać korzeni, choć pretekstem do podróży jest film dokumentalny, który zamierza nakręcić. Jego bohaterami są uciekinierzy, którzy przedostali się do Indii, uchodząc przed chińskimi represjami. Przewodnikiem i tłumaczem Karmy zostaje Jigme, który traktuje rodaczkę jak jeszcze jedną zachodnią turystkę, którą można wykorzystać lub uwieść.

Reżyseria: Ritu Sarin, Tenzing Sonam
Obsada: Tenzin Chokyi Gyatso jako Karma, Tenzin Jigme jako Jigme, Jampa Kalsang jako Dhondup

aleKino! – środa, 20 lipca 2008, godz. 17:15
Wyśniona Lhasa

Tiananmen, masakra w Pekinie http://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/gate

Chińska Republika Ludowa http://www.china.org.cn

Władze prowincji http://www.cecc.gov/pages/prcEgovDir/dirEgovPRC.php

Białe księgi rządu ChRL http://www.china.org.cn/e-white

Prawa człowieka (“rządowe”) http://www.humanrights-china.org/en/eindex.html

System prawny ChRL http://www.qis.net/chinalaw

Media http://www.danwei.org

Rewolucja kulturalna http://www.morningsun.org

Rozwój http://www.chinadevelopmentbrief.com

Tibet University, Lhasa http://www.utibet.edu.cn/introduc.htm

China Education and Research Network http://www.net.edu.cn

Źródło: hfhrpol.waw.pl 

- Z racji incydentów z przemocą w Lhasie 14 marca, obecnie Lhasa i Tybet nie są otwarte – oznajmił rzecznik chińskiego MSZ Qin Gang. – Ale to nie nasza wina, odpowiedzialność ewidentnie spada na klikę dalaja.

Pekin oskarża Dalajlamę i jego zwolenników o wywołanie w połowie marca protestów i zamieszek w Tybecie i tybetańskich rejonach chińskich prowincji. Chińskie władze dopatrują się sabotowania olimpiady w Pekinie.

Według Tybetańczyków na wygnaniu represje, z jakimi spotkały się manifestacje w Tybecie, przyniosły ponad 200 ofiar; Chiny podały, że w zamieszkach zginęło 21 osób.

źródło rp.pl

Stolicą Tybetu jest Lhasa. Przywódcą politycznym jest Dalajlama (obecnie na emigracji). Tybetańczycy posługują się językiem tybetańskim, w większości są buddystami, mają wielowiekową kulturę i tradycję.

Miejscowa ludność wywodzi się od wędrownych plemion, które wyemigrowały na wschód z obszarów Azji Środkowej i osiedliły się na Wyżynie Tybetańskiej około V wieku n.e. Tybetańczycy są spokrewnieni z mieszkańcami współczesnej Birmy.

Pierwszy znany z imienia król Tybetu, Natri Cempo, usankcjonował pierwotną, szamanistyczną religię bön. Niektóre obrzędy, właściwe dla tego wyznania przetrwały do dziś w tybetańskiej obyczajowości – ciekawym przykładem jest chociażby tzw. Niebiański Pogrzeb. Dokonuje się go wyłącznie na mnichach, a polega on na pozostawieniu zwłok zmarłego sępom; kości i inne nietknięte części ciała spala się.

W VII wieku Srong-Bcan-Sgam stworzył silne państwo ze stolicą w Lhasie i podbił ogromne obszary, zagrażając stolicy Chin, Indiom Mauriów i Nepalowi. Jego żony, chińska księżniczka Wen Cheng i nepalska K’ri-bcun wprowadziły do Tybetu buddyzm, który kwitł do IX wieku, kiedy do władzy doszedł zwolennik bön, Langdarma. Nastąpił wówczas podział Tybetu na szereg niezależnych księstw feudalnych.

Pod wpływem hinduskiego mędrca Atiśy (przybył w 1042 r. do Gu-ge na zaproszenie króla Je-Szes-’Oda) buddyzm stopniowo zyskiwał na popularności – w XII wieku przełożeni klasztorów mieli na tyle silne poparcie wśród ludności, że mogli się sprzeciwić woli króla i ingerować w jego politykę. W 1207 roku Tybet najechały pierwsze wojska Mongołów. Niedługo potem chan Kubilaj, założyciel dynastii Yuan w Chinach, nadał władzę świecką przełożonym najpotężniejszego klasztoru Sakya. W XIII wieku Tybet został ponownie zjednoczony pod berłem Yuan i według chińskich historyków po raz pierwszy stał się chińskim lennem.

W XIV i XV wieku nastąpił dalszy rozwój Buddyzmu pod wpływem energicznego reformatora Cong-k’a-Py (1357-1416), założyciela regularnej sieci klasztorów (Gomp), które stały się ośrodkami władzy nie tylko religijnej i świeckiej – zaczęły także funkcjonować jako centra kulturalne; miejsca, w których kształtowała się tożsamość Tybetańczyków. Cong-k’a-Py zasłynął także jako twórca sekty Gelugpa (tyb. Cnota), znanej również jako sekta Żółtych Czapek, od barwy nakryć głów mnichów. Jej najwyższymi zwierzchnikami byli Dalajlama i Panczenlama (wcielenie Buddy Amitabhy). V Dalajlama, zwany wielkim, mając poparcie chana mongolskiego Gusri, wprowadził w Tybecie teokratyczny system rządów Gelugpy, choć przy zachowaniu pierwotnych wpływów Bon. Za jego panowania nastąpił zanik znaczenia konkurencyjnej instytucji króla – Dalajlama stał się faktycznym władcą Tybetu.

Ludność chińska (Hanowie) zaczęła przenikać do Tybetu po 1720 roku, kiedy cesarz Kangxi z dynastii Qing pokonał znajdujące się od dłuższego czasu w stagnacji państwo mongolskie, a na dwór Dalajlamy wysłano pierwszą grupę chińskich urzędników (ambane). Chińscy historycy przedstawiają ich jako gubernatorów, zaś tybetańscy – jako ambasadorów. W XVIII wieku na krótko pojawili się w Tybecie zachodni misjonarze – kapucyni i jezuici. W swoich relacjach osądzili Tybet, jako kraj zacofany (m.in. brak pojazdów kołowych), izolujący się od świata. Opisali również surowy wobec niższych warstw system feudalny, m.in. kary publicznej chłosty na ulicach Lhasy.

W XIX wieku cudzoziemcy z Zachodu próbowali przenikać do Tybetu, ale kraj ten izolował się na przybyszów. Kilku podróżnikom udało się do niego wkroczyć w przebraniu indyjskiego kulisa. Pod koniec stulecia Brytyjczycy przestraszyli się, że Tybet może znaleźć się w rosyjskiej strefie wpływów, bo próbę przeniknięcia do tego kraju czynili również Rosjanie, m.in. Nikołaj Przewalski. Początkowo, w drugiej połowie XIX wieku, próbowali spenetrować teren Tybetu przy pomocy szpiegów (największy sukces odniósł Nain Singh, na podstawie informacji zebranych przez niego została stworzona pierwsza mapa Tybetu przez Indyjski Instytut Kartografii). W 1901 r. zaowocowało to kilkutysięczną wyprawą, którą dowodził Francis Younghusband. W kilku bitwach Brytyjczycy dokonali rzezi Tybetańczyków przy pomocy broni maszynowej. W Lhasie Younghusband podpisał umowę o otwarciu Tybetu na brytyjski handel.

Chiny nie rezygnowały – w latach 1906-1909 zajęły Tybet Wschodni, a rok później Lhasę. XIII Dalajlama schronił się w Indiach. W 1911 upadło Cesarstwo Chińskie i Dalajlama powrócił w 1912 roku po zwycięstwie antychińskiego powstania i proklamowaniu republiki. Tybet stał się wówczas samorządnym państwem i pozostał nim aż do chińskiej agresji w 1950 roku.

Nowo powstałe państwo nie posiadało ponadto żadnej realnej siły gospodarczej i szybko uległo konserwatywnej myśli skupionej wokół środowiska klasztornego. Wkrótce po I wojnie światowej przywrócono teokrację, zamknięto granice i wprowadzono radykalną politykę izolacjonizmu. W okresie międzywojennym na świecie wzrosło zainteresowanie kulturą Tybetu – podejmowano liczne próby przedostania się do kraju i poszerzenia wiedzy o jego mieszkańcach. Tylko jednej podróżniczce udało się jednak dotrzeć w tym czasie do Lhasy. Dokonała tego w ciągu roku, korzystając z przebrania i fałszywego nazwiska. Historia międzywojennego Tybetu aż do dzisiaj nie została jeszcze dokładnie zbadana.

W roku 1951 Chińska Armia Ludowo-Wyzwoleńcza zajęła Tybet (patrz: Działania zbrojne chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej w Tybecie), który stał się częścią Chin, nadal oficjalnie (formalnie) zarządzaną przez Dalajlamę XIV i Panczenlamę. Centralna władza chińska miała w swojej gestii wojskowość, sprawy zagraniczne, finanse i edukację. W związku z narastającym coraz bardziej od 1958 r. uciskiem politycznym ze strony Chin oraz ruchami opozycjonistów skierowanymi przeciw władzy centralnej, nastąpiło usztywnienie polityki Chin wobec Tybetu. W roku 1959, po wybuchu Powstania Tybetańskiego, Dalajlama XIV był zmuszony udać się na emigrację do Indii wraz ze 100 000 zwolenników, którzy osiedli głównie w miejscowości Dharamsala (stan Himachal Pradesh). Założono tam Tybetański Rząd na Uchodźstwie, który do dziś nie może wraz z Dalajlamą powrócić do Tybetu. Mieszkańcy regionu Kham prowadzili z Chinami walkę partyzancką z gór w Nepalu, finansowanie w ramach zwalczania komunizmu zapewniały Indie i USA. Panczenlama pozostawał na stanowisku do roku 1965, w którym Chiny zakończyły okupację i włączyły Tybet w skład państwa jako Region Autonomiczny. Daty te nie oznaczają zasadniczej zmiany dla miejscowych, których liczba stale maleje w proporcji do napływowej ludności chińskiej. Liczba Tybetańczyków zmniejsza się także wskutek chińskiej polityki wynaradawiania i niszczenia narodu tybetańskiego.

Chińczycy rozpoczęli w 1961 roku akcję kolektywizacji gospodarki tybetańskiej. W 1966 r. wraz z rewolucją kulturalną wzrosły represje antybuddyjskie w Tybecie, a wiele miejsc kultu i zabytków zostało zniszczonych. Także, zniesiono tradycyjne formy pańszczyzny i zakazano małżeństw poligamicznych, jednak de facto poliandria w Tybecie w praktyce nadal stanowi podstawę życia wielu rodzin wiejskich, ze względów gospodarczych.

Chińska polityka wobec Tybetu uległa rozluźnieniu po śmierci Mao Zedonga w 1976 r. Na początku lat 80. Chińczycy po raz pierwszy w historii otworzyli Tybet dla cudzoziemców z Zachodu. Wylicza się bowiem, że przed 1979 r. odwiedziło go zaledwie ok. 1250 europejskich i amerykańskich podróżników.

źródło wikipedia